Μια πολυετής και σύνθετη δικαστική διαμάχη ανάμεσα στην Ουκρανία και τη Ρωσία έφτασε στο τέλος της, με το Μόνιμο Διαιτητικό Δικαστήριο της Χάγης να εκδίδει μια απόφαση-σταθμό για το καθεστώς στον πορθμό Κερτς και τη γέφυρα της Κριμαίας.

Σύμφωνα με τα επίσημα έγγραφα που δημοσιεύθηκαν, το διεθνές δικαστήριο απέρριψε την πλειονότητα των προσφυγών του Κιέβου, το οποίο κατηγορούσε τη Μόσχα για παράνομο αποκλεισμό και έλεγχο των στενών. Ωστόσο, το δικαστήριο έκρινε ότι η Ρωσία παραβίασε συγκεκριμένους διεθνείς ναυτικούς κανόνες, καθώς δεν πραγματοποίησε τις απαραίτητες περιβαλλοντικές μελέτες κατά τη διάρκεια της κατασκευής της υποδομής.


Η νομική αυτή σύγκρουση ξεκίνησε το 2016, αμέσως μετά την έναρξη των εργασιών για τη δημιουργία της γέφυρας μήκους 19 χιλιομέτρων, η οποία συνδέει την ηπειρωτική Ρωσία με τη χερσόνησο της Κριμαίας.

Παρόλο που η απόφαση της πενταμελούς διαιτητικής επιτροπής είχε ληφθεί από τις 22 Απριλίου, ανακοινώθηκε επίσημα μόλις τώρα, ακολουθώντας τα προβλεπόμενα πρωτόκολλα. Τα βασικά σημεία της απόφασης συνοψίζονται στα εξής:

Απόρριψη ουκρανικών αιτημάτων: Οι περισσότεροι ισχυρισμοί του Κιέβου για τον ρωσικό έλεγχο των στενών απορρίφθηκαν για διαδικαστικούς λόγους.

Περιβαλλοντικές παραβάσεις: Διαπιστώθηκε ελλιπής τήρηση των ναυτικών νόμων προστασίας του περιβάλλοντος από τη ρωσική πλευρά.

Οικονομικός συμβιβασμός: Δεν επιδικάστηκε καμία χρηματική αποζημίωση, ενώ οι δύο χώρες κλήθηκαν να καλύψουν οι ίδιες τα δικαστικά τους έξοδα για τη δεκαετή διαδικασία.

Η συγκεκριμένη υπόθεση αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου πλέγματος προσφυγών που έχει καταθέσει η Ουκρανία σε διεθνή θεσμικά όργανα, με αφορμή τα γεγονότα της προσάρτησης της Κριμαίας το 2014 και την εισβολή του 2022.


Η γέφυρα του Κερτς αποτελεί μια υποδομή ζωτικής σημασίας για τη Μόσχα, καθώς εξασφαλίζει τη ροή τροφίμων, καυσίμων και εφοδίων προς την Κριμαία, όπου εδρεύει και ο ιστορικός ρωσικός στόλος της Μαύρης Θάλασσας στο λιμάνι της Σεβαστούπολης.

Όπως είναι φυσικό, η απόφαση προκάλεσε την άμεση ικανοποίηση της ρωσικής πλευράς. Σύμφωνα με το πρακτορείο TASS, το Δικαστήριο της Χάγης αναγνώρισε ουσιαστικά τη ρωσική δικαιοδοσία στα ύδατα της περιοχής.

Το ρωσικό Υπουργείο Εξωτερικών έκανε λόγο για μια σοβαρή ήττα της Ουκρανίας και των δυτικών συμμάχων της στον «νομικό πόλεμο» που βρίσκεται σε εξέλιξη, τονίζοντας:

«Για πρώτη φορά στην ιστορία, μια νομικά δεσμευτική απόφαση αναγνωρίζει επίσημα τον Πορθμό του Κερτς και την Αζοφική Θάλασσα ως εσωτερικά ύδατα κυρίαρχου εδάφους. Η προσπάθεια του Κιέβου να χαρακτηριστεί η περιοχή "διεθνής" —κάτι που θα επέτρεπε την ελεύθερη διέλευση ξένων πολεμικών πλοίων— απέτυχε οριστικά.»